Zespół Eagle’a

W kolejnej wiadomości, bardzo lakonicznej i bez żadnego podpisu, chociażby Gallus Anonimus ;-), co wydało mi się trochę mało kulturalne, przeczytałam informację, że ten Ktoś wie, co mi jest. Podejrzewa zespół Eagle’a.

Zespół Eagle’a – definicja.
Wyrostek rylcowaty to wydłużony fragment kości na podstawie czaszki, do którego przyczepione są więzadła i mięśnie istotne dla przełykania. U kilku procent populacji wyrostek ten może być wydłużony, a u bardzo niewielkiego odsetka osób pojawia się w tym miejscu przewlekły ból.
(Więcej na ten temat poniżej. Żródło: instytutleczeniabólu.pl)

Niestety to błędna hipoteza. Jak pisałam w ciągu poprzednich lat, kiedy prowadziłam bloga i opisywałam swoją historię, czaszkę miałam obrazowaną wielokrotnie, łącznie z jej podstawą i równie często była ona oglądana przez specjalistów.
Nawet kiedyś, dawno temu, ta diagnoza pojawiła się jako hipoteza powodu bólu, niestety mój wyrostek rylczowaty jest normalnych rozmiarów a powodem bólu jest stwierdzony w MRI konflikt naczyniowo–nerwowy w nerwie trójdzielnym i prawdopodobnie pozostawione bez osłony z teflonu jedno z małych naczyń żylnych, które uderza nadal o nerw. 

Kiedy byłam operowana i okazało się, że operacja się nie udała, mój operator powiedział mi o tym. Powiedział, że zostawił małe naczynie, które znajdowało się według niego zbyt blisko pnia mózgu. Powiedział również, że są chirurdzy, którzy podejmują się ingerencji w takiej sytuacji, jednak on uważa, że ryzyko takiego działania i możliwość uszkodzenia pnia jest zbyt duże i nieproporcjonalne do korzyści, które może przynieść. 

Być może ma rację. On patrzy na to obiektywnie, rozpatrując sprawę czysto naukowo. Ja widzę to inaczej, bo ja żyję z tym bólem. Ale sama siebie nie zoperuję. Mogę jedynie poszukać kogoś kto to zrobi.

Poniżej pełna definicja zespołu Eagle’a, bo może ktoś kto będzie to czytał, trafi w tym momencie na powód swoich dolegliwości. Na pewno warto to sprawdzić.

ZESPÓŁ EAGLE’A
Wyrostek rylcowaty to wydłużony fragment kości na podstawie czaszki, do którego przyczepione są więzadła i mięśnie istotne dla przełykania. U kilku procent populacji wyrostek ten może być wydłużony, a u bardzo niewielkiego odsetka osób pojawia się w tym miejscu przewlekły ból.

Zespół Eagle’a tłumaczony jest jako okresowy ucisk okolicznych tkanek, w tym, bardzo licznych w tej okolicy, nerwów i naczyń krwionośnych.Wydłużony wyrostek rylcowaty może być stanem wrodzonym lub następstwem urazów czy zabiegów chirurgicznych w tej okolicy. Sam Watt Eagle, który jako pierwszy opisał tę chorobę, podejrzewał związek objawów z zabiegiem wycięcia migdałków podniebiennych (późniejsze badania nie potwierdziły tego związku). Należy też zaznaczyć, że z wiekiem dochodzi do uwapnienia więzadeł przyczepiających się do wyrostka rylcowatego.

Najczęstszym objawem jest ból przednio-bocznej okolicy szyi oraz gardła. Zwykle  objawy są jednostronne oraz nasilają się podczas przełykania, ziewania, poruszania głową, a także po uciśnięciu migdałka w trakcie badania. Ból może promieniować do żuchwy, ucha, podstawy języka, a niekiedy obejmować całą głowę i szyję. Do innych objawów należy wrażenie przeszkody w gardle, a  w rzadkich przypadkach szumy czy piski uszne. Klasyczne zdjęcie rentgenowskie szyi, a jeszcze lepiej tomografia komputerowa szyi, pozwalają uwidocznić wydłużony wyrostek rylcowaty.

Rozpoznanie stawiane jest, gdy spełnione zostaną następujące kryteria:

A. Każdy ból głowy, szyi, gardła i/lub twarzy spełniający kryterium C.
B. Cechy uwapnionego lub wydłużonego więzadła rylcowatego.
C. Związek przyczynowy potwierdzony przez co najmniej dwie z poniższych cech:
– ból jest prowokowany lub nasilany uciskiem więzadła rylcowatego;
– ból jest prowokowany lub nasilany obracaniem głowy;
– ból wyraźnie zmniejsza się po ostrzyknięciu więzadła rylcowatego środkiem znieczulającym lub po styloidektomii.
– ból i stan zapalny więzadła występują po tej samej stronie.
D. Objawy nie są lepiej tłumaczone przez inne rozpoznanie.

Opisane wyżej symptomy są zwykle mało charakterystyczne i muszą zostać odróżnione od innych chorób mogących dawać podobne objawy:
• choroba gardła;
• choroby zębów;
• choroby okolicznych naczyń krwionośnych
• choroby uszu;
• urazy;
• choroby kręgosłupa szyjnego;
• zaburzenia funkcjonowania stawu skroniowo-żuchwowego;
• neuralgia nerwu językowo-gardłowego;
• dysfagia syderopeniczna (zespół Plummera-Vinsona)

Szczególnym następstwem ucisku wywieranego przez wydłużony wyrostek rylcowaty może być ucisk na tętnice szyjne. Następstwem tego mogą być utraty przytomności, bóle głowy (zwykle w okolicy oka) oraz pogorszenie widzenia. Zespół Eagle’a prawdopodobnie może też doprowadzić do przejściowych ataków niedokrwiennych, udarów, rozwarstwienia tętnicy szyjnej, choć dotyczy to bardzo rzadkich sytuacji.

Najskuteczniejszym leczeniem jest operacyjne wycięcie wyrostka rylcowatego. Chirurdzy stosują dostęp przez jamę ustną lub nacięcie na szyi, coraz częściej techniką endoskopową. Inne metody leczenia stosowane są, gdy leczenie chirurgiczne jest przeciwwskazane lub nieskuteczne (ok 7% chorych). W takich sytuacjach stosowane są leki przeciwbólowe, przeciwpadaczkowe (karbamazepina, pregabalina, amitryptylina) oraz ostrzykiwanie glikokortykosteroidami. Terapia manualna nie jest zalecana ze względu na możliwe powikłania: uszkodzenie i rozwarstwienie tętnic szyjnych.

Więcej: Badhey A, Jategaonkar A, Anglin Kovacs AJ, Kadakia S, De Deyn PP, Ducic Y, Schantz S, Shin E. Eagle syndrome: A comprehensive review. Clin Neurol Neurosurg. 2017 Aug;159:34-38.